Kennisbank

Een zzp'er inhuren zonder loondienstrisico: zo zit het

De Belastingdienst handhaaft weer op schijnzelfstandigheid. Wat betekent dat voor jou als opdrachtgever — en wat regel je in de overeenkomst?

Waar gaat het om bij schijnzelfstandigheid?

Wie een zzp'er inhuurt terwijl de samenwerking feitelijk op loondienst lijkt, loopt als opdrachtgever het risico op naheffingen van loonheffingen en premies. Niet het contract bepaalt dat, maar de praktijk: werkt de zzp'er onder jouw gezag en aansturing, is hij ingebed in je organisatie zoals een werknemer, en loopt hij zelf geen ondernemersrisico — dan kan de Belastingdienst de relatie als dienstbetrekking aanmerken, wat er ook boven het document staat.

Sinds de hervatting van de handhaving op de wet DBA controleert de Belastingdienst hier weer actief op. Het risico ligt daarbij nadrukkelijk bij de opdrachtgever — reden voor veel organisaties om hun zzp-inhuur opnieuw tegen het licht te houden.

Wat is een modelovereenkomst en wat regel je erin?

Een modelovereenkomst (overeenkomst van opdracht) legt de afspraken vast op een manier die past bij écht ondernemerschap: een omschreven resultaat of opdracht in plaats van een functie, de vrijheid van de zzp'er om het werk naar eigen inzicht in te richten, mogelijkheid tot vervanging, een eigen tarief en facturering, en een duidelijke afbakening in tijd en omvang.

Minstens zo belangrijk: de overeenkomst moet kloppen met de werkelijkheid. Een perfecte tekst beschermt niet als de zzp'er in de praktijk vaste werktijden, een teamrol en functioneringsgesprekken heeft. Toets de afspraken dus ook periodiek aan hoe er daadwerkelijk gewerkt wordt.

Zzp-inhuur als inkooptraject

Organisaties die regelmatig zzp'ers inhuren, doen er goed aan de inhuur als een gewoon inkooptraject te behandelen: een korte behoeftebepaling, een objectieve selectie (met KvK-check van de onderneming), de modelovereenkomst, en — als er persoonsgegevens in het spel zijn — een verwerkersovereenkomst erbij. Dat maakt de inhuur niet alleen fiscaal verdedigbaar, maar ook gewoon beter georganiseerd.

Veelgestelde vragen

Is een modelovereenkomst verplicht bij het inhuren van een zzp'er?
Nee, wettelijk verplicht is hij niet. Maar zonder schriftelijke overeenkomst van opdracht is bij een controle moeilijk aan te tonen dat er géén dienstbetrekking is bedoeld. De overeenkomst is je startpunt; de feitelijke werkwijze moet ermee in lijn zijn.
Beschermt een door de Belastingdienst goedgekeurde modelovereenkomst volledig?
Nee. Ook met een (voorheen) goedgekeurd model geldt: de praktijk is leidend. Wijkt de dagelijkse samenwerking af van wat er op papier staat, dan biedt het document geen vrijwaring. De Belastingdienst is bovendien gestopt met het beoordelen van nieuwe modelovereenkomsten.
Wat zijn de signalen dat een samenwerking op loondienst lijkt?
Vaste werktijden en aanwezigheid, aansturing zoals bij een werknemer, structureel werk dat tot de kern van de organisatie behoort, langdurige inzet voor vrijwel één opdrachtgever, doorbetaalde afwezigheid en het ontbreken van eigen investeringen of ander opdrachtgeverschap.

Zelf een modelovereenkomst opstellen?

De modelovereenkomst-begeleider van Inkoopdocs.nl loopt een beslisboom met je door die de juiste variant bepaalt, toetst de wettelijke ondernemers­criteria als checklist en levert de overeenkomst als PDF. Onderdeel van het complete zzp-inhuurtraject, inclusief leveranciers­selectie en verwerkersovereenkomst.

Bekijk het zzp-inhuurtraject →